Việt Nam – Malaysia cùng “chung một ngôn ngữ trình độ ASEAN”: lợi thế cho học viên Ph.D Asia Campus

Ngày 24/10/2025, tại Kỳ họp thứ 15 của Ủy ban Tham chiếu Khung trình độ ASEAN, Báo cáo tham chiếu Khung trình độ quốc gia Việt Nam với Khung tham chiếu trình độ ASEAN (AQRF) đã được thông qua với tỷ lệ 100% số phiếu của các quốc gia thành viên. Với kết quả này, Việt Nam trở thành quốc gia thứ 5 trong tổng số 11 nước ASEAN hoàn tất quá trình tham chiếu khung trình độ. Tiếp đó, ngày 01/12/2025, Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam đã ban hành Quyết định số 3319/QĐ-BGDĐT, chính thức phê duyệt Báo cáo tham chiếu và công bố rộng rãi trên phạm vi quốc gia.

Sự kiện này mang ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi chính sách. Nó tạo cơ sở kỹ thuật cho công nhận bằng cấp và thúc đẩy dịch chuyển lao động có kỹ năng trong khu vực ASEAN. Đặc biệt, trong bối cảnh Malaysia cũng đã hoàn tất tham chiếu AQRF từ trước, việc Việt Nam “gia nhập” nhóm các quốc gia tham chiếu thành công đã hình thành một tiếng nói chung về trình độ học thuật giữa hai nước. Đây chính là lợi thế trực tiếp và rõ rệt cho học viên theo học chương trình Ph.D tại Asia Campus (Malaysia) – chương trình du học toàn thời gian với visa du học hợp pháp và được công nhận bởi Bộ Giáo dục Malaysia.

Tương quan giữa khung năng lực quốc gia Việt Nam (VQF) và khung năng lực ASEAN AQRF.

AQRF – nền tảng để Việt Nam và Malaysia cùng hiểu một chuẩn trình độ

AQRF không phải là cơ chế công nhận văn bằng mang tính tự động, mà là khung tham chiếu trình độ khu vực, được thiết lập nhằm hỗ trợ các quốc gia thành viên ASEAN hiểu, so sánh và đối chiếu các trình độ đào tạo trên một nền tảng kỹ thuật chung. Trước thời điểm Việt Nam hoàn tất quá trình tham chiếu, việc xem xét và đánh giá một bằng Tiến sĩ được đào tạo tại Malaysia khi sử dụng tại Việt Nam thường phụ thuộc đáng kể vào cách diễn giải riêng lẻ của từng cơ quan, tổ chức tiếp nhận, do thiếu một khung tham chiếu khu vực thống nhất.

Kể từ ngày 24/10/2025, khi Báo cáo tham chiếu Khung trình độ quốc gia Việt Nam được thông qua với sự đồng thuận tuyệt đối của các quốc gia ASEAN và được phê duyệt chính thức ngày 01/12/2025, trình độ Tiến sĩ của Việt Nam đã có điểm quy chiếu rõ ràng trong không gian trình độ ASEAN. Trong bối cảnh Malaysia và Việt Nam cùng đứng trên hệ tham chiếu AQRF, bằng Ph.D được đặt tại Level 8 theo Khung trình độ Malaysia (MQF) tương ứng với Level 8 theo Khung trình độ quốc gia Việt Nam (VQF), từ đó hình thành một bối cảnh so sánh đồng nhất, tạo điều kiện thuận lợi và minh bạch hơn cho việc đối chiếu, xem xét và công nhận lẫn nhau giữa hai quốc gia cũng như trong toàn khu vực ASEAN.

Nghiên cứu sinh Tiến sĩ (Ph.D) nhập học tháng 12.2025 đã được cấp Visa du học toàn thời gian (Student Pass) từ Cục di trú Malaysia.

“Tiếng nói chung” và lợi ích thực tiễn cho học viên Ph.D

Sự đồng bộ Việt Nam – Malaysia trong AQRF mang lại những lợi ích rất cụ thể cho học viên Ph.D tại Asia Campus.

Thứ nhất, dễ dàng đối chiếu và giải trình trình độ. Khi làm việc với các trường đại học, viện nghiên cứu, cơ quan quản lý hoặc tổ chức quốc tế trong khu vực, học viên có thể đặt bằng Ph.D của mình trong khung tham chiếu ASEAN, thay vì phải giải thích lại từ đầu theo từng hệ thống quốc gia riêng lẻ.

Thứ hai, gia tăng tính thuyết phục khi sử dụng bằng cấp tại Việt Nam. Việc Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam chính thức công bố và phê duyệt Báo cáo tham chiếu tạo ra công cụ chuẩn để các cơ quan trong nước hiểu và đánh giá trình độ Ph.D học tại Malaysia một cách minh bạch và nhất quán hơn.

Thứ ba, mở rộng không gian dịch chuyển học thuật và nghề nghiệp trong ASEAN. Với “ngôn ngữ chung” về trình độ, học viên Ph.D có lợi thế khi tham gia giảng dạy, nghiên cứu, hợp tác học thuật hoặc phát triển sự nghiệp tại các quốc gia thành viên ASEAN, nơi AQRF ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc tham chiếu năng lực.

Xác nhận của EMGS (Đại diện Bộ giáo dục Malaysia) cho một nghiên cứu sinh Việt Nam, chương trình Ph.D in Management. Đây là cơ sở quan trọng khẳng định chương trình đào tạo đủ quyền tiếp nhận sinh viên quốc tế và cơ sở giáo dục được Bộ giáo dục Malaysia công nhận.

Lợi thế dài hạn trong bối cảnh dịch chuyển lao động có kỹ năng

Việc Việt Nam trở thành quốc gia thứ 5 trong ASEAN hoàn tất tham chiếu khung trình độ cho thấy khu vực đang bước vào giai đoạn mới: dịch chuyển lao động có kỹ năng dựa trên chuẩn trình độ minh bạch. Đối với nghiên cứu sinh Ph.D, đây là yếu tố then chốt giúp bằng cấp không chỉ “đúng pháp lý”, mà còn đúng ngữ cảnh khu vực.

Học Ph.D tại Malaysia – quốc gia đã tham chiếu AQRF – trong khi Việt Nam cũng đã chính thức tham gia, giúp học viên đi trước một bước trong việc chuẩn bị cho sự nghiệp học thuật và chuyên môn dài hạn tại ASEAN.

Kết luận

Việc Báo cáo tham chiếu của Việt Nam được thông qua 100% phiếu ngày 24/10/2025 và được Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt chính thức ngày 01/12/2025 đã đặt Việt Nam và Malaysia vào cùng một không gian trình độ ASEAN. Trong bối cảnh đó, lựa chọn chương trình Ph.D tại Asia Campus (Malaysia) – du học toàn thời gian, visa hợp pháp, được Bộ Giáo dục Malaysia công nhận – không chỉ là lựa chọn học tập, mà là một quyết định chiến lược gắn với công nhận bằng cấp và dịch chuyển lao động có kỹ năng trong khu vực.

Đây là thời điểm mà bằng Tiến sĩ cần được đặt đúng khung, đúng chuẩn và đúng tiếng nói chung của ASEAN – và sự đồng bộ Việt Nam – Malaysia chính là lợi thế mà học viên Ph.D có thể tận dụng một cách bền vững.

Xem thêm:

  • Công bố Báo cáo Tham chiếu Khung trình độ quốc gia Việt Nam với Khung tham chiếu ASEAN TẠI ĐÂY
  • Thông tin về du học Malaysia TẠI ĐÂY